Mağdur 151,6 milyonun yarısı 5-11 yaş aralığında

0
490

Dünya genelinde neredeyse her 10 çocuktan biri çalışıyor. Bu oran, Afrika’da her 5, Arap ülkelerinde her 35, Avrupa ve Orta Asya’da her 25, Amerika kıtasında her 19, Asya-Pasifik bölgesinde her 14 çocuktan biri olarak hesaplanıyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayınlanan ‘İstatistiklerle Çocuk 2018’ çalışmasının sonuçlarına göre, çocuk olarak tanımlanan 15-17 yaş grubunda iş gücüne katılım oranı 2017’de yüzde 20,3’ten 2018’de yüzde 21,1’e çıkmış durumda. Türkiye’deki çocuk işçi sayısının ise 2 milyonu aştığı tahmin ediliyor.

Çocuk işçiliğine karşı farkındalık oluşturmak amacıyla Birleşmiş Milletler’in (BM) ilan ettiği 12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü dolayısıyla dünya genelinde bu konuda yapılan istatistikler, ilginç sonuçları ortaya koydu.

BM’ye bağlı Uluslararası Çalışma Örgütü’nün Kasım 2017’de yayımladığı “2025’e dek Çocuk İşçiliğini Ortadan Kaldırma: Politika ve Programların Değerlendirmesi” raporuna göre, dünya genelinde neredeyse her 10 çocuktan biri çalıştırılıyor.

Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), bu durumu, “Çocukların çocukluklarını yaşamaktan alıkoyan, potansiyellerini ve saygınlıklarını eksilten, fiziksel ve zihinsel gelişimlerine zarar veren işlerde istihdam edilmesi” olarak tanımlıyor.

Çocuk işçilerin 64 milyonu kız, 88 milyonu erkek

Dünyada iş çevrelerinde istihdam edilen 5-17 yaş arası yaklaşık 151,6 milyon çocuk bulunuyor. Bu çocukların 64 milyonu kız, 88 milyonu erkek. Bu oranın yüzde 71’i tarım sektöründe çalışırken, yüzde 69’u kendi aile işlerinde karşılıksız çalışıyor.

Çocuk işçilerin 72,5 milyonu sağlığını, güvenliğini ve ahlaki gelişimini tehdit eden sektörlerde çalışmak zorunda bırakılıyor.

Merkezde yüzde 71’le ziraat sektörü

Dünyada çocuk işçiliği mağdurlarının bölgelere göre dağılımı ise yarısına yakınına denk düşen 72,1 milyonu Afrika, 62,1 milyonu Asya ve Pasifik, 10,7 milyonu Amerika kıtası, 1,2 milyonu Arap ülkeleri, 5,5 milyonu da Avrupa ve Orta Asya bölgelerinde.

Bu oran, Afrika’da her 5, Arap ülkelerinde her 35, Avrupa ve Orta Asya’da her 25, Amerika kıtasında her 19, Asya-Pasifik bölgesinde her 14 çocuktan biri olarak seyrediyor.

Mağdur 151,6 milyonun yaklaşık yarısı 5-11, 42 milyonu 12-14, 37 milyonu 15-17 yaş aralığında.

Çocuk işçilerin yüzde 58’i ve tehlikeli sektörlerde çalışanların yüzde 62’si erkek çocuklardan oluşuyor.

Çocuk işçiliğinin merkezinde, balıkçılık, ormancılık, besi otlakçılığı, su ürünleri yetiştiriciliği, geçimlik ve ticari tarım olmak üzere yüzde 71 ziraat sektörü, yüzde 17 hizmet sektörü ve yüzde 12 oranında endüstri sektörü yer alıyor.

Dünyada çocuk işçi sayısı azalıyor

BM’nin rakamlarına göre 2000’de 245,5 milyon çocuk işçi varken, bu oran 2004’te 222,2 milyona, 2008’de 215,2 milyona, 2012’de 167,9 milyona ve 2016’da bugünkü seviyesi 151,6 milyona geriledi.

Tehlikeli işlerde çalışan çocukların oranı ise yıllara göre, 2000’de 170,5 milyondan, 2004’te 128,3 milyona, 2008’de 115,3 milyona, 2012’de 85,3 milyona, 2016’da ise bugünkü durumu 72,5 milyona kadar düştü.

BM mevcut düşme oranlarının korunması durumunda 2025’e kadar, çocuk işçisi sayısının 121 milyona, tehlikeli işlerde çalışan çocuk sayısının ise 52 milyona gerileyeceğini belirtiyor.

Örgütlenme özgürlüğünün yokluğu sebepler arasında

Çocuk işçiliği sebepleri arasında kısıtlı yasal düzenlemeler, yoksulluk ve sosyal kırılganlık, kötü okul sistemi ve okula gidememe, sosyal diyalog ve toplu sözleşme haklarının etkin tanımı ve örgütlenme özgürlüğünün yokluğu ya da zayıf gerçekleşmesi gösteriliyor.

BM, yetişkinlerin saygın iş ve gençlerin de yasal çalışma yaşı, sosyal koruma sistemleri, yasal standartlar ve düzenlemelerin getirilmesi, kapsayıcılık ve herkes için eğitim eşitliliği ilkeleri ve hedef programlarıyla 2025’e kadar çocuk işçiliğini ortadan kaldırmayı hedefliyor.

Türkiye’de 2 milyonun üzerinde çocuk işçi var

TÜİK tarafından nisan ayında yayınlanan ‘İstatistiklerle Çocuk 2018’ çalışmasının sonuçlarına göre, çocuk olarak tanımlanan 15-17 yaş grubunda iş gücüne katılım oranı 2017 yılında yüzde 20,3 iken 2018 yılında yüzde 21,1’e çıktı.

Ankara İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi’nin 2018 verilerine göre, Türkiye’de resmi olmayan rakamlara göre 2 milyonun üzerinde çocuk işçi bulunduğu tahlmin ediliyor.

İSİG Meclisi araştırması, Türkiye’de 2013 yılı ile 2018 yılının ilk 5 ayına kadar “toplam 319 çocuk işçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğini”, bunların 29’unun mülteci/göçmen çocukları olduğunu ortaya koydu.

TESK Genel Başkanı uyardı

Bu arada Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, , 12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü dolayısıyla yaptığı yazılı açıklamada, çocuk işçiliğiyle topyekun mücadele edilmesi gerektiğini vurguladı.

Palandöken, “Çocuk işçiliği konusunda gerek üyelerimizi gerek işçisi ve işvereniyle, kamu ve özel sektörüyle tüm halkımızı bu önemli insan hakları ihlaline karşı mücadele etmeye, en önemlisi de bu konuda farkındalık yaratmaya ve gereken ciddi önlemleri almaya davet ediyoruz.” ifadelerini kullandı.

Çocuk işçiliğinin farkındalık yaratılması ve önlem alınması gereken bir konu olduğuna dikkati çeken Palandöken, TESK’in Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) ile çocuk işçiliğiyle mücadele kapsamında yaptığı iş birliği çalışmalarının yeni dönemde de devam edeceğini bildirdi.